Riskli yapı tespiti üzerine ilgili tapu idaresine hangi bildirimler yapılır?

Riskli yapı tespitinden sonra, Altyapı ve Kentsel Dönüşüm Müdürlüğü veya Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından en geç 10 iş günü içinde tapu idaresine riskli yapı tespiti bildirilir. Bu bildirim üzerine, tapu idaresi, riskli yapı olarak tespit edilen yapıya ilişkin tapu kütüğünün beyanlar hanesine yapının riskli yapı olarak tespit edildiğini kaydeder. Tapu idaresine yapılacak bildirim yapılmadan önce Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tespit raporunu inceler ve herhangi bir eksiklik olmaması hâlinde tapu idaresine bildirim yapılır.

Riskli yapı tespiti yapılması için malik veya maliklere süre verilmesinin sonucu nedir?

Kanun ve Yönetmelik’e göre riskli yapı tespiti öncelikle maliklerce yaptırılır. Yönetmelik’e göre (m.7/f.2,b) Çevre ve Şehircililik Bakanlığı maliklere (veya onun kanunî temsilcilerine) süre vererek riskli yapı tespiti yaptırılmasını isteyebilir. Bu sürenin ne kadar olduğuna ilişkin Kanun ve Yönetmelik’te bir düzenleme bulunmamaktadır. Riskli yapı tespiti yaptırılması için maliklere süre verilmesi durumunda riskli yapı tespitinin yaptırılması yine maliklerin yetkisindedir. Ancak malikler bu süre içinde, riskli yapı tespiti yaptırmaz ise riskli yapı tespitini Çevre ve Şehircilik Bakanlığı veya idare yaptırır.

Riskli yapı tespiti raporunun gerçeğe aykırı düzenlenmesinin sonuçları nelerdir?

Riskli yapı tespiti raporu gerçeğe aykırı düzenlenmiş ise rapora konu yapı riskli yapı olarak tespit edilmemiş olacaktır. Yani tespit raporu hiçbir hukukî sonuç doğurmayacaktır. Ayrıca gerçeğe aykırı rapor düzenleyen kurum ve kuruluşun lisansı iptal edilir (Yönetmelik m.6/f.8,c,3). Yanı sıra tespit raporunun gerçeğe aykırı düzenlenmesi, tespit raporunu düzenleyenlerin Türk Ceza Kanunu hükümleri uyarınca cezai sorumluluğunu ve kurum veya kuruluş ile raporu düzenleyenlerin Türk Borçlar Kanunu hükümleri uyarınca hukukî sorumluluğunu gündeme getirilebilir.

Bir yapı için birden fazla riskli yapı tespiti raporu düzenlenebilir mi?

Kural olarak, her yapı için sadece bir riskli yapı tespit raporu düzenlenebilir. Ancak şu hâllerde tekrar riskli yapı tespit raporu düzenlenmesi mümkündür: i) İtiraz veya mahkeme kararı üzerine yeniden rapor düzenlenmesinin gerekli olması, ii) Raporun gerçeğe aykırı düzenlendiğinin tespit edilmiş olması, iii) Kasıtlı bir müdahale olmamak şartıyla, yapının risk durumunu etkileyecek bir olayın gerçekleşmiş olması (örneğin; deprem).

Riskli yapı tespiti masraflarına kim katlanır?

Yönetmelik’e (m.7/f.2,a) göre riskli yapı tespiti masraflarına katlanacak olan riskli yapı tespitini talep eden maliktir. Burada dikkat edilmesi gereken şudur: riskli yapı tespitine konu olan yapının birden fazla maliki olsa dahi, masraflarına, riskli yapı tespitini yaptıran malik katlanacaktır. Ancak, riskli yapı tespiti masraflarına katlanan malikin diğer maliklere rücu hakkı saklıdır. Yargıtay da bir kararında, riskli yapı tespiti masraflarının diğer yapı maliklerinden sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca talep edilebileceği ve görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğu sonucuna ulaşmıştır. Kararda aynen şu ifadelere yer verilmiştir: “Somut olayda davacı, hissedarı olduğu 253 ada 148 parsel sayılı taşınmazın üzerindeki binanın (…) Kaymakamlığı tarafından riskli yapı

Devamını okumak için tıklayın…Riskli yapı tespiti masraflarına kim katlanır?

Yapının riskli olduğunu kim tespit edebilir?

Riskli yapı tespitini yapabilecek kurum ve kuruluşlar Yönetmelik’te (m.6/f.1) şu şekilde gösterilmiştir: i) Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, ii) İdare Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından lisanslandırılmış olmak kaydıyla; iii) Kamu kurum ve kuruluşları, iv) Üniversiteler, v) Sermayesinin en az yüzde kırkı kamu kurum ve kuruluşlarına ait olan şirketler, vi) Depremden korunma, deprem zararlarının azaltılması ve deprem mühendisliğinin gelişmesine katkıda bulunmak gibi konularda faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşları, vii) 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun’a göre Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’ndan izin belgesi almış yapı denetimi kuruluşları ile laboratuvar kuruluşları, viii) 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanunu uyarınca, inşaat, jeoloji

Devamını okumak için tıklayın…Yapının riskli olduğunu kim tespit edebilir?

Yapının kat mülkiyetine tabi olması halinde riskli yapı tespitini kimler talep edebilir?

Kat mülkiyetine konu yapıda bütün bağımsız bölüm malikleri aynı kişi ise sorun yoktur. Bu durumda, tek bir yapı maliki vardır ve o, riskli yapı tespitini tek başına yaptırabilir. Ancak çoğu zaman kat mülkiyetine tabi yapıda birden fazla bağımsız bölüm maliki vardır. Bu durumda her bir bağımsız bölüm maliki aynı zamanda yapı malikidir. Riskli yapı tespiti yaptırılması yapının tamamını ilgilendirdiğinden bütün bağımsız bölüm maliklerinin oybirliği ile karar alınması gerekir. Çünkü, Kat Mülkiyeti Kanunu’na göre yapının tamamını ilgilendiren tasarruflar oy birliği ile yapılabilir (m.45). Ancak uygulama tam aksi yönde gelişmiştir. Uygulamada tek bir bağımsız bölüm maliki de riskli yapı tespitini talep etmektedir.

Devamını okumak için tıklayın…Yapının kat mülkiyetine tabi olması halinde riskli yapı tespitini kimler talep edebilir?

Üzerinde kat mülkiyeti kurulmayan yapı üzerinde birden fazla malik olması halinde riskli yapı tespitini kimler talep edebilir?

Riskli yapı tespitini yapı maliki ister. Yapı maliki, yapı üzerinde mülkiyet hakkı olan kimsedir. Ancak birden fazla yapı malikinin olması halinde her birinin riskli yapı tespitini isteyebileceği kabul edilmemelidir. Bizce, riskli yapı tespiti için yapı maliklerinin oybirliği aranmalıdır. Çünkü, paylı mülkiyette taşınmazın tamamı üzerinde yapılacak tasarruflarda oybirliği aranır (Türk Medeni Kanunu m.692). Elbirliği mülkiyetinde de sonuç aynıdır (Türk Medeni Kanunu m.702). Buna göre yapı, birlikte mülkiyete konu ise riskli yapı tespiti için bütün maliklerin oy birliği ile karar alması gereklidir. Özetle; üzerinde kat mülkiyeti kurulmayan yapının birden fazla maliki varsa, bütün maliklerin oy birliği ile karar alması gerekir. Ancak uygulama,

Devamını okumak için tıklayın…Üzerinde kat mülkiyeti kurulmayan yapı üzerinde birden fazla malik olması halinde riskli yapı tespitini kimler talep edebilir?

Tek başına mülkiyet ve birlikte mülkiyetin anlamı ve kentsel dönüşüm sürecindeki sonuçları nedir?

Tek başına mülkiyet taşınmaz üzerinde tek bir kişinin mülkiyet hakkına sahip olmasıdır. Birlikte mülkiyet ise taşınmaz üzerinde birden fazla kimsenin mülkiyet hakkı sahibi olmasıdır. Birlikte mülkiyet, paylı mülkiyet ve elbirliği mülkiyeti olarak ikiye ayrılır. Bu ayrımların kentsel dönüşüm bakımından önemi yapı ve yapının yıkılmasından sonra arsa ile ilgili kararların alınmasındadır. Tek başına mülkiyette sorun yoktur. Mülkiyet hakkına sahip olan kişi tek kişi olduğundan tüm uygulama ve işlemler hakkında tek başına karar vermiş olacaktır. Birlikte mülkiyet hâllerinde ise Türk Medeni Kanunu’nun ilgili hükümlerine bakmak gerekecektir. Paylı mülkiyet için bkz. Türk Medeni Kanunu m.688 – 700; elbirliği mülkiyeti için bkz. Türk Medeni

Devamını okumak için tıklayın…Tek başına mülkiyet ve birlikte mülkiyetin anlamı ve kentsel dönüşüm sürecindeki sonuçları nedir?

Riskli yapı tespitini kim talep edebilir?

Kanun (m.3/f.1) ve Yönetmelik’e (m.7/f.2,a) göre riskli yapı tespitini talep edecek olanlar yapı malikleri veya onun kanunî temsilcileridir. Yapı maliklerinin riskli yapı tespitini talep edecekleri yapı için ihtimaller şunlardır: i) Yapı kat irtifakı veya kat mülkiyetine konu bir yapıdır (Bu ihtimal için bkz.Soru 21) ii) Yapı kat irtifakı veya kat mülkiyetine konu değildir (kaçak yapı, gecekondu vb.) Bu durumda yapının mülkiyeti tek bir kimseye ait ise riskli yapı tespitini talep edecek olan da arsanın maliki olan kimsedir. Şayet yapı üzerinde birden fazla kimse malik ise her bir malik yapı maliki sıfatına sahip olsa da riskli yapı tespiti tüm maliklerin oy

Devamını okumak için tıklayın…Riskli yapı tespitini kim talep edebilir?